Share | |

Avrupa kemer sıkma karşıtı protesto dalgasıyla sarsıldı

Yürüyüşler Brüksel’in merkezini felç etmiş durumda ve İspanya 8 yıldır ilk defa genel grev görüyor.

Bugün on binlerce protestocu Avrupa’nın sokaklarını işgal ederken, Avrupa’daki kamu harcamalarını ve servislerini vuran kemer sıkma politikalarına karşı gerçekleştirilen grevler genel bir karmaşaya neden oldu.

Portekiz, İrlanda, Slovenya ve Litvanya’yı da kapsayan bir düzineden fazla ülkede eşgüdümlü eylemler olsa da en büyük gösteriler İspanya, Belçika ve Yunanistan’daydı.

En büyük protestolardan birisi Brüksel’de bir parkta gerçekleşti. Avrupa’nın başkentindeki gösteriler İspanya hükümetinin harcama kesintilerine, emek piyasası ile emeklilik maaşları konusundaki reformlarına karşı çıkan İspanya’nın son 8 yıl içindeki ilk genel grevi ile güçlendirildi. Portekiz’de, sendikalar Lizbon’daki yürüyüşe 50,000, Porto’dakine de 20,000 kişinin katıldığını söylediler.

Olayları planlayan Avrupa Sendikalar Konfederasyonu genel sekreteri Johns Monks bugünün “Avrupa için tarihi bir gün” olduğunu söyledi. “Bu kavganın başlangıcı, sonu değil. Kemer sıkma politikaları karşıtı olan, iş ve büyüme isteyen sesimizin duyulması bugün en önemli talebimiz. Finansal piyasalarda gerçekleşen pervasız spekülasyonun bedelini işçilerin ödeme tehlikesi var. Bu borçları tekrardan takvimlendirmeniz gerekir. Böylece bu borçların önümüzdeki birkaç yıl boyunca olağanüstü bir yük olmamalarını ve Avrupa’yı ekonomik duraklama ve düşüşün içine çekmemelerini sağlayabiliriz.”

Brüksel’de Avrupa’nın dört bir yanından gelen yürüyüşçüler şehrin belli bölümlerinde yaşamı durdurarak sendika bayraklarını dalgalandırdılar ve “Kemer Sıkma Politikalarına Hayır”, “İş ve Büyümeye Öncelik” pankartları taşıdılar. Protesto, Avrupa’nın ölümü için yas tutan bir cenaze kortejinin başı gibi hareket eden siyah elbiseler ve maskeler içinde, şemsiyeler ve evrak çantaları taşıyarak finansal spekülatörleri temsil eden bir grubun liderliğinde gerçekleştirildi.

Protestolar gerçekleşirken Portekiz’deki merkez-sol kabine kamu harcamasını budamaya çalışan olağanüstü bir oturum çağrısı yaptı. Hükümet kamuoyunun dikkatini üstüne çeken bir borç ve bütçe açığı krizi ile de uğraşıyor.

Paris’te her ne kadar bütün işaretler Sarkozy’nin kamuoyu anketlerinde zaten düşük olan destek derecelerini önemli bütçe kesintileriyle daha da düşürme riskini almayacağını gösterse de Başkan Nicolas Sarkozy hükümeti de benzer önlemlerle mücadele etmeye çalışıyor.

Tahvil piyasaları görece olarak sakindi. Portekiz’de bu haftanın başlarında gerçekleşen büyük bir satıştan sonra bonolar yükseldi. İngiliz 10 yıllık bono kârı çok daha düşük olan % 2.92 seviyelerinde. 10 milyon dolarlık Portekiz bonolarını potansiyel bir ödenmeme riskine karşı sigortalamanın maliyeti Çarşamba günü bütün zamanların en yüksek değeri olan 465,000 dolara ulaştı, ancak 445,000 dolardan kapattı.

İrlanda 10 yıllık bonosunun kazancı değişmeden % 6.7’de kaldı ancak yatırımcılar İrlanda hükümetinin yarın bankacılık sistemine 5 milyar Euroluk bir giriş yapılacağını açıklayacağı yönündeki spekülasyona karşı güvencesiz kalmış durumda.

Ancak piyasadaki tüccarlar sükunetin sadece Avrupa Merkez Bankası’nın kriz içinde olan Avrupa ülkelerinden bono satın almasından kaynaklandığını söylüyorlar. Ancak bonolar aracılığıyla kanuni yetkisi olmadan kendi fikrine göre zorla düzen sağlamaya uğraşanlar, ya da aktif kredi yatırımcıları halen daha çok sorunun ortaya çıkmasını bekliyorlar.

“Çok endişeliyiz, halen birçok şeyin yapılması gerekiyor,” Londra Capital’in, bir fon yöneticisi firmanın, şef yatırım yetkilisi Ashok Shah böyle diyor. “Bu ülkelerin halen kendi bütçe açıklarını azaltmaları ve piyasayı beş yıllık bütçe açığı planlarının işe yarayacağına ikna etmeleri gerekiyor.” Yatırımcılar, İspanya, Yunanistan, İrlanda ve Portekiz’in içlerinde bulundukları sosyal karışıklıktan ötürü bütçe açıklarını azaltacağı konusunda verdikleri sözleri tutabilecekleri konusunda kuşkulu. Brüksel’deki protestocuların içinde Ruhr’dan çelik işçileri, Wallonia’dan ofis işçileri, Lille’den kamu hizmetlileri vardı. Herkes işten çıkarmalar, ötelenen emeklilik yaşları, azaltılan emeklilik maaşları ve yaşadıkları çeşitli ülkelerdeki okul, hastane ve sosyal yardım kısıntılarına karşı gösteriler yapıyordu.

“Neden işçiler krizin bütün maliyetini yüklenmek zorunda?” diye soruyor Kazimierz Grajczarek, Salı günü Brüksel’e gelen 57 yaşında Polonya’daki Bielsko-Biala’dan bir madenci. “Bütün paraları bankalara veriyorlar ve biz bütün maliyeti taşımak zorunda kalıyoruz.”

Paris’teki CFDT (Fransa Demokratik Emek Konfederasyonu) sendikasından Mariano Fondes “Biz istihdam ve büyüme politikaları, araştırmaya yatırım, altyapı, ulaşım ve bir Avrupa endüstri politikası istiyoruz.”

Her ne kadar polis sendikaların iddia ettiğinin yarısına yakın 56,000 kişi geldiğini söylese ve şehir merkezindeki “anarşistlerle” itişip kakışmalar sırasında da birkaç yüz tutuklama olduğunu rapor etseler de sendikalar Brüksel’de 100,000 göstericinin toplandığını söylediler.

Protestocular Barselona’da polisle çatıştılar ve bir polis aracını yaktılar. İspanya’nın genel grevi sendikaların göstermelik müttefikleri sosyalist başbakan José Luis Zapatero’yu zorladıkları ilk zamandı.

Grev Hazirandaki zayıf kamu sektörü yürüyüşüne göre işçilerden çok daha fazla destek kazandı. Ancak grevin etkisi sınırlıydı, zira İspanyollar, işsizlik oranı yüzde 20’yi aşsa da, devasa bir bütçe açığını kapatmak için kendilerini kemer sıkma politikalarına emanet etmiş durumdalar.

Avrupa komisyonu başkanı, José Manuel Barroso, gazetecilere Avrupa Birliğinin kemer sıkma politikalarının “toplumsal zincirleme etkisinin” farkında olduğunu söyledi ancak hükümetler alınan önlemleri krizden çıkmanın tek yolu olduğunu iddia ettiler. Avrupa genelinde borsalar marjinal boyutlarda düşük seviyelerde kapattılar.

 

---