Bu Plan, Nasıl Plan?
Fehmiye Çelik ( BGST-Kardeş Türküler)
21 Eylül 2007
Genellikle, "Yeşilin binbir tonu..." diye başlayan güzel
cümlelerle betimlediğimiz Karadeniz'in, aslında binbir çeşit
derdi de var: Etkileri hâlâ devam eden Çernobil faciası, çevre
kirliliği, yok olan tarihi mimari, çarpık kentleşme, yoksulluk,
tarımdan elde edilen düşük gelir ve bundan kaynaklı göçler,
... Bütün bu dertlere, giderek yükselen/yükseltilen ırkçı, milliyetçi
oluşumlar da eklenmiş durumda.
"Her albümünde, sosyal bir temaya mutlaka değinmekle" övünen
Karadenizli şarkıcı İsmail Türüt, son albümünde, yukarıda saydığımız
sosyal içerikli temalardan ziyade, "milliyetçilik, ırkçılık
ve cinsiyetçilik söylemlerini tema edinen" bir konu belirlemiş
kendisine. YouTube adı verilen sanal alanda, birbirinin
benzeri ve birbirinden berbat klipler eşliğinde yayınlanmakta
olan şarkısının konusuna geçmeden önce, adını söyleyelim:
Plan Yapmayın Plan. Şarkıda geçen sözler ve şarkı için hazırlanan
klipler nedeniyle -biraz da eteklerinden yükselen alevlerle
tutuşan azalarının etkisiyle olsa gerek- pek bir yüksek sesle
açıklamalar yapmaya başlayan İsmail Türüt, Plan Yapmayın
Plan şarkısıyla, işlerin bu noktaya geleceğini planlamış
mıydı, bilinmez. Fakat, şarkı sözlerini yazan "Türkçü" şair
Ozan Arif'in, yazdığı her bir sözcüğü planlı programlı yazdığı
aşikâr.
İsmail Türüt, şarkı sözlerinde geçen ve doğrudan "suça teşvik,
suça övgü, suçluya kahraman muamelesi yapma..." gibi nitelikler
taşıyan; halkların kimliklerini aşağılayan; açıkça inanç ve
cinsiyet ayrımcılığı yapan ifadelere ilişkin, "Ben, onu demeyi
planlamadıydım." şeklinde beyanlarda bulunurken bir yandan da,
"Bizler vatansever insanlarız. Vatanını satanın, anında kafasına
sıkarız!"; "Beni, bu şarkıyla Eurovision'a yollayacaklarmış.
Siz, oraya ananızı yollayın!" gibi, herbiri birbirinden veciz(!)
cümlelerle kendisini savunmaya çalışıyor. Pişkin açıklamalarıyla
insana "Pes!" dedirten, özrü kabahatinden büyük Türüt'ü, kendi
vicdanı ile baş başa bırakalım ve Ozan Arif'in şarkı sözlerine
–klip görüntüleri eşliğinde- içimizin kaldırabildiğince kısa
bir göz atalım:
Plan Yapmayın Plan
Gitmez Karadeniz'de
Kahpelik yalan dolan
Tutmaz Karadeniz'de
Bırakın çan çalmayı
Ermenici olmayı
Millet böyle dolmayı
Yutmaz Karadeniz'de
O gün öyle desinler
Bugün böyle desinler
Fatihalar,Yasinler
Bitmez Karadeniz'de...
Vatan satsa bir kişi
Anında biter işi
Türk ve İslam güneşi
Batmaz Karadeniz'de"
Okuyan vicdan sahibi her insanın kanını donduran bu sözler,
YouTube'da yayınlanan onlarca klipte, dehşet verici cinayet
görüntüleriyle süslenip bezeniyor. Vahşet görüntüleri, zafer
görüntüleri olarak sunuluyor: "Kahpelik yalan dolan /Tutmaz
Karadeniz'de" sözlerinde, milliyetçi söylemin kolundan hiç
çıkmayan cinsiyetçi bir bakışla, hainlik ve namussuzluk, kadınlık
ile özdeşleştiriliyor."O gün öyle desinler/Bugün böyle desinler"
sözleri esnasında, Hrant Dink'in katili Ogün Samast'ın Türk
bayrağı altındaki resmi, görüntüye giriyor. "Fatihalar, Yasinler/Bitmez
Karadeniz'de" sözlerini işittiğimizde de, yine Hrant Dink
cinayeti isimlerinden Yasin Hayal'in suratı çıkıyor karşımıza.
"Vatan satsa bir kişi/Anında biter işi" sözleriyle birlikte,
Hrant Dink'in yerde cansız yatan bedenini görüyoruz ya da başka
bir klip versiyonunda, bu sözler eşliğinde yeni yeni hedefler
gösteriliyor. Mesela Orhan Pamuk'un resmi giriyor görüntüye
vs... Ve insana, "Yeter! Bu kadar da olmaz!" dedirten ve seyredene
bitmeyecekmiş gibi gelen karanlık bir geçit töreni başlıyor.
Kan tacirlerinin yeni cinayetler için hedeflerini utanmazca
sergiledikleri bir geçit töreni...
Aslında bütün bu görselliğin arka planında yatan zihniyetin,
kanlı ve korkunç elleriyle "bebeklerden katiller yaratan" zihniyet
olduğunu biliyorsunuz. Bu zihniyet, bu şarkı sözlerinde ve klip
görüntülerinde, bütün çirkinliğiyle karşımızda duruyor en ufak
bir tereddüt yaşamadan. Ve yine bu zihniyet, bir sanat eseri
görünümünde ortaya çıkıp müziğin kuşatıcı gücü aracılığıyla
paylaşıma sokuluyor; kamusallaştırılıyor. Plan Yapmayın Plan
ve benzeri şarkılar popülerleştirilirken; ırkçı, milliyetçi,
cinsiyetçi söylemlerle işlenen suçlar da bu yolla meşrulaştırılıyor.
Çokkimlikli coğrafyamızda, kendisine kültürel çoğulcu bir yaklaşımı
eksen alan ve farklı kimliklerin, kültürlerin, inançların, cinsiyetlerin,
... bir arada özgürce, barış içinde yaşamasını savunan BGST-Kardeş
Türküler projesinden müzisyenler olarak, bizler de bu şarkıyı
kınıyoruz!