Göçmen Kadınların Yasal Araflık Durumu Konusunda Birleşik Devletler'e Meydan Okunuyor^*

Aile içi şiddet mağduru olan ve vize başvurusu yapan göçmen kadınların avukatları İç Güvenlik Bakanlığı aleyhine kolektif dava açtılar.

Ülke genelindeki göçmenler adına açılan dava, 2000 yılında kabul edilen İnsan Ticareti ve Şiddet Kurbanlarını Koruma Yasasını [Victims of Trafficking and Violence Protection Act] yürürlüğe sokmak üzere gerekli düzenlemeleri yapması için hükümete baskı yapıyor. Yasa, aile içi şiddet dâhil belirli şiddet suçlarına maruz kalan kayıtsız göçmenlerin, kendilerine karşı işlenen suçun araştırılması ya da cezalandırılmasını zorlayan yasa ile birlikte ele alınarak vize -U vizesi deniyor- başvurusu yapmalarını ve vize almalarını sağlıyor. 3 yıl boyunca U-vizesine sahip olan bir mağdur insani koşullarda, yasal olarak ABD'de kalmasını sağlayan "yeşil kart"a başvurabiliyor.

İnsan Hakları ve Anayasal Hukuk Merkezi [Center for Human Rights and Constitutional Law] başkanı, yetkili müdürü ve davanın baş avukatı olan Peter Schey, "Sadece bu davanın açılmasının bile İç Güvenlik Bakanlığı'nda bir ışık yakacağını umuyoruz," diyor. "Aksi takdirde, daha ileri gitmeye hazırlanıyoruz."

Bu zamana kadar bir tane bile U-vizesi verilmedi. Çünkü federal hükümet yasanın yürütülmesi için gerekli düzenlemeleri henüz çıkarmadı ve yasadan faydalanmaya niyetlenenleri belirsizlik içinde bıraktı.

Hükümetin San Fransisco federal mahkemesine cevaben bir müdafaa vermek için davanın açıldığı 6 Mart tarihinden itibaren 60 günü var.

"Müdafaa vermek yerine düzenlemeleri yaparlarsa hiç şaşırmam, fiilen savunacak bir şeyleri yok," diyor Schey.

Süren bir dava üzerine yorum yapamayan Birleşik Devletler Vatandaşlık ve Göçmen İşleri sözcüsü Shawn Saucier U-vize düzenlemelerinin çok titiz ve dikkatli bir bürokratik koordinasyon gerektirdiğini söylüyor. "Burada sadece tek bir makamı etkileyecek bir yasadan bahsetmiyoruz. Bu, hem genel hem de yerel kanun uygulama makamlarına dokunan karmaşık bir mesele. Hata yapmamak için dikkatli olmalıyız."

Baskı Davasına Katılan Gruplar

Davayı gündeme getiren merkezi Los Angeles'ta bulunan İnsan Hakları ve Anayasal Hukuk Merkezi'ne, New York Aileler Sığınağı [New York's Sanctuary for Families] dahil göçmen suç mağdurlarına yardım eden birçok örgüt katıldı.

Bu dava Schey'in örgütünün şiddet suçları mağduru göçmenler adına açtığı ikinci dava. İç Güvenlik Bakanlığı, Ekim 2005'te açılan ilk davaya, Kongre'den U-vize düzenlemeleri için 2006 Temmuz ayına kadar uzatma isteyerek ve bunu elde ederek cevap vermişti. Şu andaki davanın iddianamesinde savunulduğu gibi, İç Güvenlik Bakanlığı bu uzatmanın şartlarına uymada başarısız olmuştur.

Bu süre içerisinde, 2001 yılında yürürlüğe konan geçici prosedürler, polisle işbirliği yapan ABD vatandaşı olmayan mağdurların hemen sınır dışı edilmemesini sağlıyor. Bu, müvekkilleri için U-vize talep edebilen göçmen avukatlarının, İç Güvenlik Bakanlığı ABD Vatandaşlık ve Göçmen İşleri'ne başvurarak her bir dava temelinde, müvekkilleri için "erteleme kararı statüsü" talep etmeleri gerektiğini gösteriyor.

Sonuç, vekil grubun kaynaklarını zorlayan ve mağdurları, bu davalarla uğraşırken en ufak bir kazanç elde etmeksizin çalışması gereken göçmen ofisi çalışanlarının merhametine bırakan rasgele bir yaklaşım. Üstelik erteleme kararı statüsü bir yıllığına veriliyor; dolayısıyla bu işlem her bir müvekkil için her yıl tekrarlanmalı.

Kadınların Üzerindeki Yıkıcı Etki

Hükümet yasalara uymadığı için korunamayan kadınları ve çocukları yasal olarak arafta yaşamak yıkıcı bir şekilde etkiliyor.

Aileler Sığınağı müvekkili olan New York, Brooklyn'de yaşayan Ekvator'dan bir göçmen kadın, kocası tarafından çok feci biçimde dövülmüştü. New York'taki kanun yürütme merciine başvurdu, dava başarıyla sonuçlandı ve koca, çiftin çocuklarının yaşadığı evlerine, Ekvator'a geri gönderildi.

"Şimdi de orada çocukları korkutuyor ve onlara kötü muamelede bulunuyor" diyor Aileler Sığınağı'nın Brooklyn Aile Adalet Merkezi Projesi eş-başkanı Julie Dinnerstein.

Eğer ülkesine geri gönderilirse hayatı tehlikede olan Dinnerstein'ın müvekkilinin kanun karşısında U-vize almaya hakkı olmalı. "Doğurgan" vize olarak bilinen bu vize sayesinde kadının çocukları da Birleşik Devletler'e girebilecek.

Belirsiz göçmen konumları nedeniyle bu durumdaki kadınlar, U-vize yasasıyla kendileri için geçerli olacak geniş ölçekli sosyal hizmetlerin avantajlarından faydalanamıyorlar.

Düzenleme Eksikliğinden Kaynaklanan Ertlemeler

Aile içi şiddet mağduru bir göçmen ve Aileler Sığınağı müvekkili olan Constantina Campos, yakın zamanda açılan davalardaki söz konusu davacılardan bir tanesi. Polise başvurarak kendisini mağdur edenin ceza almasını sağlayan Campos, 2003'te ilk erteleme kararı statüsünü kazanan kişi. Dinnerstein, "Eğer düzenlemeler yerine getirilmiş olsaydı yeşil kart başvurusu yapabilecekti ve şimdiye kadar da almış olacaktı," diyor.

Fakat düzenlemeler henüz gerçekleştirilmediği için Campos'un yeşil kartı yok. Bu, Campos'un hayatı pahasına Birleşik Devletler'de yaşayan 17 yaşındaki kızının finansal yardım alamayacağı ve üniversiteye gidemeyeceği anlamına geliyor.

Schey, hükümetin yasayı yürürlüğe koymamasının, şiddet suçlarının bildirilmemesi yönünde etkili olmasından korkuyor.

Schey, "Mağdurlar erteleme kararı statüsüne başvurma konusunda isteksiz, çünkü hükümetin düzenlemeleri yürürlüğe sokmasından önce öne çıkarlarsa oyunun kurallarının ne olacağını bilmiyorlar ve sınır dışı edilmekten korkuyorlar," diyor. Hükümetin ertelemesinin, mağdurların korunmasını ve suçun durdurulmasını amaçlayan yasayı alt etmek anlamına geldiğini de ekliyor.

U-vizeye başvurmaya hak kazanmış göçmenlerin avukatları, mevcut durumun sorumlusunun, müvekkillerinin hakları karşısında duyarsız davranan hükümet olduğuna inanıyorlar.

Dinnerstein, "Önceliklerin şaşırtıcı biçimde gerisinde kalıyorlar ve İç Güvenlik Bakanlığı göçmenlere yarar sağlamak konusunda genellikle aceleci davranmıyor," diyor. Schey ise, "Bu yasadan yararlanacak insanlar çok az siyasi güce sahip düşük gelirli göçmen kadınlar," diyor.

---