Toplumsal Cinsiyet

Ekofeminizm

Bu dosyada, iklim değişikliğinden tarım politikalarına, su hakkından doğal afetlere gezegendeki canlı yaşamı ilgilendiren pek çok konuda farklı zaman ve coğrafyalardan yazarların kaleme aldığı yaşam hakkından ve mücadeleden yana yazıları bulabilirsiniz.


Tsunami’nin Öğrettikleri: Yeni Yıl İçin Düşünceler

Gaya{{dipnot1}}, bize gizli güçlerinden mesaj göndermek için daha uygun bir yer ve zaman seçemezdi. Bu mesaj, bizim öncelikle ve en başta bir yıkımın ortak yazgısını paylaşan, ortak bir taziye ve yardım çabası taşıyan dünya vatandaşları ve çocukları olduğumuzdur. Daha sonra Hintli, Endonezyalı, Sri Lankalı, İsveçli, Taylandlı ya da Maldivliyiz.

Noel-Yeni Yıl tatili bütün dünyayı Asya kıyılarına taşır. 26 Aralık’ta Hint Okyanusu’nda depremin neden olduğu tsunami, tüm dünyayı ilgilendiren bir trajedi halini aldı, çünkü sadece Asyalıları değil, Asya’nın güneşli sahillerine tatile gelen tüm İsveçlileri ve tüm dünya vatandaşlarını vurdu.

2004 yılı yerini 2005’e bırakırken, Hint Okyanusu’nda doğanın hışmı, dünyanın dört bir yanındaki insanların zihnine ve kalbine doldu. İlk yanıtımız elbette, milyonların hissettiği acı olmalı; ama tsunaminin bize verdiği uzun vadeli dersler de var. Gaya’ya kulak vermeliyiz.  

İlk ders kıyı bölgelerindeki kalkınmayla ilgili. Pazar güdümlü küreselleşmenin son yıllarında, kıyı ekosistemlerinin kırılganlık ve zedelenebilirliğine karşı saygı; oteller ve tatil köyleri, karides çiftlikleri ve rafineriler için kurban edildi. Mangrov ve mercan kayalıklarının merhametsizce yok edilmesiyle fırtına, hortum, kasırga ve tsunami karşısındaki koruyucu bariyerler ortadan kaldırıldı. 

1999’da 30 bin insanın öldüğü Orissa Hortumu’nu incelediğimizde, mangrovların karides çiftlikleri ve petrol rafinerileri için kesildiği yerlerde yıkımın çok daha şiddetli olduğunu gördük. Endüstriyel karides çiftliklerine karşı halk hareketi, kıyı şeridine 500 metre mesafede olan çiftliklerin, Kıyı Düzenleme Sahası Kanunu uyarınca kapatılmasını emreden bir Yüksek Mahkeme kararını getirdi.

Yüksek Hâkim’in tayin ettiği uzman kişiler Kuldip Singh ve Saghir Ahmed şunları söylediler:

“Bir hükme varmadan önce önümüze getirilen ve ülkeye girecek doları gözeten iddiaya bakmalıyız. Bu iddia, karides su kültürü endüstrisi adına bilirkişilik yapan heyet tarafından ortaya atılmıştı. Endüstrinin ülkeye en yüksek yabancı sermayeyi getirdiği iddia ediliyordu. Üretimin neredeyse tamamı Amerika, Avrupa ve Japonya’ya ihraç ediliyor; yani endüstrinin dolar kazanma potansiyeli yüksek. Böyle olabilir; ancak çiftlik karidesi üretimi doğal avdan çok daha az. Aşağıdaki rapor 1982’den 1993’e kadarki dünya karides üretimini gösteriyor:

 

Dünya karides üretimi (Bin Ton)

Yıl

Çiftlik Üretimi

Doğal Av

Toplam

1982

84

1652

1786

1983

143

1683

1626

1984

174

1733

1907

1985

213

1908

2121

1986

309

1909

2218

1987

551

1733

2264

1988

604

1914

2918

1989

611

1832

2443

1990

633

2168

2801

1991

690

2118

2808

1992

721

2191

2912

1993

610

2100

2710

 

Yukarıdaki rakamlardan da anlaşılacağı gibi çiftlik karidesi üretimi doğal av ile karşılaştırıldığında oldukça azdır. Çevreyi kirleten bazı karides kültür çiftlikleri kapatılsa bile çevre dostu tekniklerin kullanıldığı karides üretimi bundan etkilenmemektedir. Özellikle NEERI’nin bulguları dikkate alındığında herhangi bir ekonomik kaybın olmayabileceği, su kültürü çiftliklerinin ekoloji ve ekonomiye verdikleri zararın kıyı su kültürü üretiminden elde edilen kazançtan daha yüksek olduğu görülmektedir. Avrupa ülkeleri ve Amerika’nın deniz kıyılarını karides kültür çiftliklerine açmamalarının nedeni bu olabilir. Birleşmiş Milletler raporu çiftlik kültür karidesinin



(1)

Tabiat ana olarak bildiğimiz fiziksel varlığın ruhani özü; gezegen üzerindeki tüm dinamikleri kendi kendini düzenleyen tek bir sistemin parçası olarak yorumlayan model. (ç.n.)


› Yazdırılabilir Versiyon
› Orijinal Versiyon: http://www.bgst.org/tr/ekofeminizm-1/tsunaminin-ogrettikleri-yeni-yil-icin-dusunceler

Paylaş:
E-bülten

BGST Aylık Bülten'e abone olmak için isim ve e-posta adresinizi bırakınız.

Tomtom Mahallesi, Kaymakam Reşat Bey Sok. 9/1 Beyoğlu - İstanbul / 0212 251 19 21

iletisim@bgst.org

BGST web sitesinde yayımlanan yazılar/çeviriler BGST sitesindeki orijinal linki verilerek kaynak gösterilmek ve yazarının/çevireninin adı mutlaka belirtilmek kaydıyla, ayrıca bir izin almadan internet üzerinden elektronik ortamda kullanılabilir. Yazı ve çevirilerin basılı ortamda kullanımı için yazar/çevirenin izni gereklidir.