Dans

Alevi Çalışması
Sahne analizi için şablon önerisi

Sahne analizi ya da örneklerin değerlendirilmesinin sistematize edilmesine yararlı olması için önerilen değerlendirme başlıkları aşağıdadır. Başlıkların bir kısmı için net kriterler olmakla beraber bazıları için kriterlerin oluşturulmasına yönelik tartışmaların ilerletilmesi gerekiyor.

0- akış:
Sergilenen örnek tarif edilir, aşamaları belirlenir. Eylem/atmosfer ya da varsa hikaye akışı çıkarılır.
İmgesel tasarım ve kurgu ortaya çıkarılmaya çalışılır. Anlaşılırlık kriteri ile değerlendirilir.

1- olay örgüsü-akış
...a. birlik
...b. bütünlük
...c.  nedensellik

Ele alınan sahnedeye göre hikaye, olay örgüsü, kesit ya da atmosfer akışına bakılır. Birlik, bütünlük ve nedensellik açısından değerlendirilir.

2- dramaturji
...a. netlik
......i. hedeflenen dramaturji
......ii. çıkan dramaturji

...b. değer analizi 
......i. bilimsel 
......ii. politik
......iii. estetik
......iv. etik

Değer analizi kısmı İATP-G'de yapılan http://www.iatp-web.org/headline.asp?act=view&hid=147)">atölye sonrasında eklendi. Alevi çalışmasında kullanılan şablonda değer analizi kısmı henüz eklenmemişti.

3- temel icra kriterleri
...a. temel hareket analizi (kasılma, icra, klişeler)
...b. anlaşılırlık
...c. ekonomi
...d. organizasyon ve skor

Bu kısım FAD atölyesinden alınmıştı, genel akıştan ziyade tek tek eylemlerin analizi için faydalı. Sahne analizi için genelde atlanabilir.

4- ritmik-müzikal değerlendirme

Zamanın kullanımına dair değerlendirme başlığı. Müzik ile ilişki, müziğin sözleri ile ilişki, müzik olsun ya da olmasın ritmik yapı, farklı ritimlerin beraber ya da yan yana nasıl kullanıldığı gibi. Önce mevcut yapı deşifre edilir. Değerlendirmeler yapılırken hedeflenen dramaturji ile ilişkisinin öne çıkarılması gerekir.

5- geometrik-koreografik değerlendirme

Mekanın kullanımına dair değerlendirme başlığı. Simetri, odaklar, kurulan tablo, pozlar ya da devinim yönleri gibi. Önce mevcut yapı deşifre edilir. Değerlendirmeler yapılırken hedeflenen dramaturji ile ilişkisinin öne çıkarılması gerekir. Örneğin ritüel esnasında "mutlak gerçeğe" ulaşmak için daire formunun kullanılması ya da insanlar arası "gerçek" ilişkinin gösterilmesi için sürekli akan bir hareket dizisi içine kesintilerin konması gibi.

6- hareket dizisi değerlendirmesi

Hareket analizi, hareket dramaturjisi, hareketlerin geleneksel formlar ile ilişkisi, fiziksel aksiyondan dansa atölyesinde tarif edilmiş aşamalar göre konumlanışı gibi. Burada değerlendirmeler yapılırken hedeflenen dramaturji ile ilişkisinin öne çıkarılması gerekir.

7- kinestetik* [duygusal/coşkusal] değerlendirme

Seyircide oluşan çoşkusal etkinin değerlendirilmesi. Burada değerlendirmeler yapılırken hedeflenen dramaturji ile ilişkisinin öne çıkarılması gerekir.

8- yönelim

Mevcut örnek, sahne ya da eserin gelecekte nereye evrilebileceğinin tartışılması. Alevi çalışması için öncelikle fiziksel aksiyondan dansa ya da sahneleme atölyesi için katkı sağlayıp sağlayamayacağı ve bir sahnelemeye ya da ürüne dönüşmesi için katkı sağlayıp sağlayamayacağı tartışıldı.

 *kinestetik: Kinestezi kısaca beden ve hareket hissi olarak tanımlanmaktadır. İnsanların doğasında, bir hareketi izlendiğinde taklit etme refleksi vardır: icra etmediğimiz ancak izlediğimiz hareketler esnasında beyin fonksiyonları ile hareketi icra ettiğimiz esnadaki beyin fonksiyonları tıpatıp aynıdır. Dolayısıyla bir dans sahnesinde seyirciyle kurulan ilişkide ister istemez kinestetik bir yön de vardır. Her insan için geçerli olan temel kinestetik duyular yanı sıra kültürel kinestetik duyulardan da söz edilebilir. Bu kavram hakkında tartışmaların geliştirilmesi gerekir.




› Yazdırılabilir Versiyon
› Orijinal Versiyon: http://www.bgst.org/tr/alevi-calismasi/sahne-analizi-icin-sablon-onerisi-1

Paylaş:
E-bülten

BGST Aylık Bülten'e abone olmak için isim ve e-posta adresinizi bırakınız.

Tomtom Mahallesi, Kaymakam Reşat Bey Sok. 9/1 Beyoğlu - İstanbul / 0212 251 19 21

iletisim@bgst.org

BGST web sitesinde yayımlanan yazılar/çeviriler BGST sitesindeki orijinal linki verilerek kaynak gösterilmek ve yazarının/çevireninin adı mutlaka belirtilmek kaydıyla, ayrıca bir izin almadan internet üzerinden elektronik ortamda kullanılabilir. Yazı ve çevirilerin basılı ortamda kullanımı için yazar/çevirenin izni gereklidir.